علت نرمی و نرم شدن ناخن چیست؟ + راه‌های درمان و پیشگیری

نرم شدن ناخن‌ها یکی از مشکلات نسبتاً شایع است که می‌تواند باعث خم شدن، لایه‌لایه شدن یا شکستن آسان ناخن‌ها شود. بسیاری از افراد تصور می‌کنند نرم بودن ناخن‌ها فقط به کمبود کلسیم مربوط است، در حالی که عوامل مختلفی مانند تماس مکرر با آب، مواد شوینده، کمبود برخی مواد مغذی، افزایش سن، بیماری‌های پوستی یا حتی عادات روزانه می‌توانند در ایجاد این مشکل نقش داشته باشند. در این مقاله از ایران هِیرکِر بررسی می‌کنیم علت نرم شدن ناخن‌ها چیست، چه عواملی باعث کاهش استحکام ناخن می‌شوند، چه روش‌هایی برای درمان وجود دارد و چگونه می‌توان از این مشکل پیشگیری کرد.

اگر می‌خواهید با اصول کامل مراقبت از ناخن دست آشنا شوید، پیشنهاد می‌کنیم مقاله چگونه ناخن‌های سالم و زیبا داشته باشیم؟ راهنمای کامل مراقبت از ناخن را نیز مطالعه کنید.

نرم شدن ناخن چیست؟

ناخن سالم معمولاً استحکام مناسبی دارد و هنگام انجام فعالیت‌های روزمره به‌راحتی خم یا شکسته نمی‌شود. زمانی که ناخن بیش از حد نرم شود، ممکن است انعطاف‌پذیری آن افزایش پیدا کند و به‌راحتی خم شود، لایه‌لایه شود یا در اثر ضربه‌های کوچک آسیب ببیند.

نرم شدن ناخن ممکن است موقتی باشد یا برای مدت طولانی ادامه پیدا کند. علت این مشکل در افراد مختلف یکسان نیست و گاهی لازم است عوامل محیطی و وضعیت سلامت عمومی بدن نیز بررسی شوند.

چرا ناخن‌ها نرم می‌شوند؟

ناخن‌ها از پروتئینی به نام کراتین ساخته شده‌اند. هر عاملی که بر ساختار کراتین، میزان رطوبت یا سلامت بستر ناخن تأثیر بگذارد، می‌تواند استحکام طبیعی ناخن را کاهش دهد.

در بسیاری از موارد، نرم شدن ناخن نتیجه قرار گرفتن مداوم در معرض آب و مواد شوینده است، اما گاهی مشکلات تغذیه‌ای یا بیماری‌های زمینه‌ای نیز در این وضعیت نقش دارند.

مهم‌ترین علت‌های نرم شدن ناخن

۱. تماس زیاد با آب

یکی از شایع‌ترین علت‌های نرم شدن ناخن، قرار گرفتن مکرر دست‌ها در آب است. خیس شدن و خشک شدن مداوم باعث تغییر در میزان رطوبت صفحه ناخن می‌شود و به مرور استحکام آن را کاهش می‌دهد.

افرادی که شغل آن‌ها با شست‌وشوی مداوم دست‌ها یا ظروف همراه است، بیشتر در معرض این مشکل قرار دارند.

۲. استفاده مکرر از مواد شوینده

شوینده‌های قوی، سفیدکننده‌ها و مواد ضدعفونی‌کننده می‌توانند چربی طبیعی پوست و ناخن را از بین ببرند و باعث ضعیف شدن ساختار ناخن شوند.

استفاده از دستکش هنگام کار با این مواد می‌تواند از آسیب بیشتر جلوگیری کند.

۳. استفاده بیش از حد از لاک، ژل و استون

استفاده مکرر از لاک ناخن، ژل، کاشت ناخن یا پاک‌کننده‌های حاوی استون ممکن است باعث خشکی و ضعیف شدن صفحه ناخن شود. این وضعیت در برخی افراد با نرم شدن، لایه‌لایه شدن یا شکستن ناخن همراه است.

۴. افزایش سن

با افزایش سن، سرعت رشد ناخن کاهش پیدا می‌کند و تغییراتی در ساختار آن ایجاد می‌شود. این تغییرات ممکن است باعث کاهش استحکام و افزایش شکنندگی یا نرمی ناخن شوند.

۵. آسیب‌های مکرر به ناخن

ضربه‌های مکرر، کندن لاک به‌صورت غیراصولی یا استفاده از ناخن به‌عنوان ابزار می‌تواند باعث آسیب به صفحه ناخن و کاهش استحکام آن شود.

آیا کمبود ویتامین باعث نرم شدن ناخن می‌شود؟

در برخی افراد، کمبود بعضی ویتامین‌ها و مواد معدنی می‌تواند بر سلامت ناخن تأثیر بگذارد، اما همه موارد نرم شدن ناخن به کمبود ویتامین مربوط نیست.

اگر نرم شدن ناخن با علائم دیگری مانند ریزش مو، خستگی یا تغییرات پوستی همراه باشد، پزشک ممکن است بررسی وضعیت تغذیه یا انجام آزمایش را توصیه کند.

مواد مغذی مؤثر در سلامت ناخن

• پروتئین
• بیوتین
• آهن
• روی (زینک)
• ویتامین‌های گروه B

آیا کمبود کلسیم باعث نرم شدن ناخن می‌شود؟

برخلاف تصور رایج، نرم شدن یا شکنندگی ناخن معمولاً اولین نشانه کمبود کلسیم نیست. بسیاری از مشکلات ناخن بیشتر با عوامل محیطی، آسیب‌های مکرر یا سایر کمبودهای تغذیه‌ای مرتبط هستند.

بنابراین مصرف خودسرانه مکمل کلسیم بدون تشخیص پزشک توصیه نمی‌شود.

بیماری‌هایی که ممکن است باعث نرم شدن ناخن شوند

گاهی نرم شدن ناخن می‌تواند با برخی بیماری‌های پوستی یا مشکلات داخلی بدن مرتبط باشد.

• اختلالات تیروئید
• کم‌خونی ناشی از فقر آهن
• اگزمای مزمن دست
• پسوریازیس ناخن
• عفونت‌های قارچی ناخن

علائمی که ممکن است همراه با نرم شدن ناخن دیده شوند

• خم شدن آسان ناخن
• شکستن سریع ناخن
• لایه‌لایه شدن صفحه ناخن
• نازک شدن ناخن
• تغییر رنگ یا تغییر شکل ناخن

آیا نرم شدن ناخن خطرناک است؟

در بسیاری از موارد، نرم شدن ناخن به دلیل عوامل محیطی ایجاد می‌شود و با مراقبت مناسب بهبود پیدا می‌کند. با این حال، اگر این مشکل برای مدت طولانی ادامه داشته باشد یا همراه با درد، تغییر رنگ، جدا شدن ناخن از بستر یا علائم دیگر باشد، بهتر است توسط پزشک بررسی شود.

چگونه ناخن‌های نرم را درمان کنیم؟

درمان نرم شدن ناخن به علت اصلی آن بستگی دارد. اگر این مشکل به دلیل تماس زیاد با آب، مواد شوینده یا خشکی ایجاد شده باشد، معمولاً با تغییر عادت‌های روزانه و مراقبت صحیح می‌توان استحکام ناخن را تا حد زیادی بهبود بخشید. اما اگر نرم شدن ناخن ناشی از یک بیماری یا کمبود تغذیه‌ای باشد، درمان علت زمینه‌ای اهمیت بیشتری دارد.

مرطوب نگه داشتن پوست و ناخن

استفاده منظم از کرم‌های مرطوب‌کننده و روغن‌های مخصوص کوتیکول می‌تواند به حفظ رطوبت پوست اطراف ناخن کمک کند و از آسیب بیشتر جلوگیری کند. اگرچه مرطوب‌کننده‌ها ساختار ناخن را تغییر نمی‌دهند، اما از خشکی و شکنندگی بیشتر جلوگیری می‌کنند.

اگر پوست دست شما نیز خشک است، پیشنهاد می‌کنیم مقاله بهترین کرم دست برای پوست خشک را نیز مطالعه کنید.

استفاده از دستکش هنگام کار

پوشیدن دستکش هنگام شستن ظروف، نظافت منزل یا کار با مواد شوینده یکی از ساده‌ترین و مؤثرترین راه‌های محافظت از ناخن‌ها است. بهتر است برای کارهای طولانی ابتدا از دستکش نخی و روی آن از دستکش لاستیکی استفاده شود تا تعریق پوست نیز کاهش پیدا کند.

کاهش استفاده از استون و لاک ناخن

استفاده مکرر از پاک‌کننده‌های حاوی استون و تعویض مداوم لاک می‌تواند باعث ضعیف شدن ناخن شود. اگر ناخن‌ها نرم شده‌اند، بهتر است مدتی از لاک، ژل یا کاشت ناخن استفاده نشود تا ناخن فرصت بازسازی پیدا کند.

آیا روغن‌های طبیعی به تقویت ناخن کمک می‌کنند؟

روغن‌هایی مانند روغن جوجوبا، آرگان، بادام شیرین و ویتامین E می‌توانند به حفظ رطوبت کوتیکول و پوست اطراف ناخن کمک کنند. این روغن‌ها درمان قطعی نرم شدن ناخن نیستند، اما در کنار سایر مراقبت‌ها می‌توانند از خشکی و آسیب بیشتر جلوگیری کنند.

نقش تغذیه در سلامت ناخن

داشتن یک رژیم غذایی متعادل برای رشد طبیعی ناخن اهمیت دارد. دریافت کافی پروتئین، آهن، روی، ویتامین‌های گروه B و سایر مواد مغذی به حفظ سلامت ناخن کمک می‌کند.

مصرف خودسرانه مکمل‌ها بدون تشخیص کمبود توصیه نمی‌شود، زیرا دریافت بیش از حد برخی مکمل‌ها نیز می‌تواند عوارضی به همراه داشته باشد.

اشتباهات رایجی که باعث نرم شدن ناخن می‌شوند

• قرار دادن طولانی‌مدت دست‌ها در آب
• استفاده از شوینده‌های قوی بدون دستکش
• استفاده مکرر از استون
• کندن لاک یا ژل ناخن با دست
• استفاده از ناخن به‌عنوان ابزار
• جویدن ناخن و آسیب رساندن به کوتیکول

چگونه از نرم شدن ناخن‌ها پیشگیری کنیم؟

رعایت چند نکته ساده می‌تواند احتمال نرم شدن و آسیب‌دیدگی ناخن را کاهش دهد.

• استفاده روزانه از کرم دست و مرطوب‌کننده
• پوشیدن دستکش هنگام کار با شوینده‌ها
• کاهش تماس طولانی با آب
• داشتن رژیم غذایی متعادل
• استفاده محدود از استون و لاک
• کوتاه و مرتب نگه داشتن ناخن‌ها

چه زمانی برای نرم شدن ناخن باید به پزشک مراجعه کرد؟

اگر نرم شدن ناخن برای چند هفته یا چند ماه ادامه داشته باشد، یا همراه با تغییر رنگ، ضخیم شدن، جدا شدن ناخن از بستر، درد یا علائم دیگری مانند ریزش مو و خستگی باشد، بهتر است توسط پزشک بررسی شود.

پزشک در صورت نیاز ممکن است آزمایش‌هایی برای بررسی کمبود آهن، اختلالات تیروئید یا سایر بیماری‌های زمینه‌ای درخواست کند.

تفاوت نرم شدن ناخن با شکنندگی ناخن چیست؟

اگرچه این دو مشکل ممکن است هم‌زمان دیده شوند، اما یکسان نیستند. در نرم شدن ناخن، صفحه ناخن انعطاف بیشتری پیدا می‌کند و به‌راحتی خم می‌شود، در حالی که در شکنندگی ناخن، ناخن بیشتر مستعد ترک خوردن، لایه‌لایه شدن یا شکستن است.

در بسیاری از افراد، هر دو وضعیت به دلیل عوامل مشترکی مانند خشکی، تماس زیاد با آب یا آسیب‌های محیطی ایجاد می‌شوند.

اگر ناخن‌های شما علاوه بر نرم شدن دچار ترک و شکستگی نیز می‌شوند، مطالعه مقاله علت ترک خوردن ناخن چیست؟ نیز می‌تواند برای شما مفید باشد.

جمع‌بندی؛ علت نرم شدن ناخن‌ها چیست؟

نرم شدن ناخن‌ها معمولاً به دلیل تماس مکرر با آب، مواد شوینده، آسیب‌های فیزیکی، استفاده زیاد از محصولات آرایشی ناخن یا در برخی موارد کمبودهای تغذیه‌ای و بیماری‌های زمینه‌ای ایجاد می‌شود. اگرچه بسیاری از موارد با اصلاح عادت‌های روزانه و مراقبت مناسب بهبود پیدا می‌کنند، اما نرم شدن مداوم ناخن نباید نادیده گرفته شود.

محافظت از ناخن در برابر عوامل آسیب‌زا، استفاده از مرطوب‌کننده، داشتن رژیم غذایی متعادل و مراجعه به پزشک در صورت تداوم علائم، مهم‌ترین اقدامات برای حفظ استحکام و سلامت ناخن‌ها هستند.