۱۰ مرداد ۱۴۰۵
8 دقیقه مطالعه
داشتن ناخنهایی سالم، مرتب و زیبا فقط به استفاده از لاک یا محصولات آرایشی وابسته نیست؛ بلکه مراقبت منظم و اصولی از ناخنها و پوست اطراف آنها اهمیت زیادی دارد. شستوشوی صحیح دستها، کوتاه کردن اصولی ناخن، مرطوب نگه داشتن پوست اطراف ناخن، جلوگیری از تماس طولانیمدت با آب و مواد شوینده و توجه به علائم غیرطبیعی، همگی میتوانند به حفظ سلامت ناخنها کمک کنند. در این راهنمای کامل از ایران هِیرکِر با روشهای مراقبت از ناخن در خانه، راههای جلوگیری از شکنندگی ناخن، مراقبت از کوتیکول، نحوه صحیح سوهان کشیدن و اشتباهات رایج در مراقبت از ناخن آشنا میشویم.
چرا مراقبت از ناخن اهمیت دارد؟
ناخنها علاوه بر نقش زیبایی، بخشی از ساختار طبیعی دست و پا هستند و میتوانند اطلاعاتی درباره وضعیت عمومی سلامت بدن ارائه دهند. ناخن سالم معمولاً ظاهر یکنواختی دارد و تغییرات غیرعادی در رنگ، ضخامت یا ساختار آن ممکن است در برخی موارد نشانه یک مشکل زمینهای باشد.
مراقبت صحیح از ناخنها همچنین میتواند به کاهش احتمال آسیبهای روزمره، شکستن ناخن و خشکی پوست اطراف آن کمک کند. بسیاری از مشکلات رایج ناخن نه به دلیل کمبود محصولات گرانقیمت، بلکه به دلیل عادتهایی مانند جویدن ناخن، استفاده نادرست از ابزار مانیکور یا تماس مکرر با مواد شوینده ایجاد یا تشدید میشوند.
بنابراین، یک روتین ساده و منظم در خانه میتواند بخش مهمی از مراقبت روزانه از ناخنها باشد.
بهترین روش مراقبت از ناخن در خانه چیست؟
مراقبت از ناخن در خانه لازم نیست پیچیده یا پرهزینه باشد. چند عادت ساده و منظم میتواند به حفظ ظاهر و سلامت ناخنها کمک کند.
- ناخنها را تمیز و خشک نگه دارید.
- ناخنها را بهطور منظم و با ابزار تمیز کوتاه کنید.
- لبه ناخن را با سوهان مناسب مرتب کنید.
- پوست اطراف ناخن را مرتباً مرطوب کنید.
- از جویدن ناخن و کندن پوست اطراف آن خودداری کنید.
- هنگام استفاده از مواد شوینده از دستکش مناسب استفاده کنید.
- از ابزارهای مانیکور مشترک و غیربهداشتی استفاده نکنید.
- در صورت مشاهده تغییرات غیرطبیعی مداوم، به پزشک مراجعه کنید.
نکته مهم این است که سلامت ناخن بیشتر از هر چیز به استمرار در مراقبتهای ساده وابسته است. لازم نیست هر روز از محصولات متعدد استفاده کنید؛ بلکه بهتر است چند عادت درست را بهصورت منظم ادامه دهید.
مراحل مراقبت از ناخن در خانه
مرحله اول: شستوشوی صحیح دستها و ناخنها
تمیز نگه داشتن دستها و ناخنها یکی از پایههای اصلی مراقبت از ناخن است. دستها را با آب و شوینده مناسب بشویید و هنگام شستوشو، زیر ناخنها را نیز بهآرامی تمیز کنید.
با این حال، تمیز کردن ناخنها نباید با ابزار تیز یا فشار شدید انجام شود. وارد کردن اجسام نوکتیز به زیر ناخن ممکن است باعث آسیب به پوست اطراف یا بستر ناخن شود.
مرحله دوم: خشک کردن دستها
پس از شستوشو، دستها و اطراف ناخنها را بهآرامی خشک کنید. باقی ماندن رطوبت طولانیمدت در اطراف ناخنها، بهویژه در شرایط خاص، میتواند محیط مناسبی برای رشد برخی میکروارگانیسمها ایجاد کند.
بهتر است دستها را با حوله تمیز و بدون مالش شدید خشک کنید.
مرحله سوم: کوتاه کردن ناخنها
کوتاه کردن منظم ناخنها باعث میشود احتمال گیر کردن ناخن به لباس یا اشیای مختلف و شکستن آن کاهش پیدا کند.
برای کوتاه کردن ناخن از ناخنگیر یا قیچی مخصوص و تمیز استفاده کنید. ابزارهای شخصی مانیکور را با دیگران به اشتراک نگذارید.
بهتر است ناخنها را بیش از حد کوتاه نکنید؛ زیرا کوتاه کردن بیش از اندازه میتواند باعث درد یا تحریک پوست اطراف ناخن شود.
چگونه ناخنها را بهدرستی سوهان بکشیم؟
سوهان کشیدن میتواند به مرتب شدن لبه ناخن کمک کند، اما انجام نادرست آن ممکن است باعث آسیب یا ایجاد ترک در لبه ناخن شود.
برای سوهان کشیدن، از سوهان مناسب استفاده کنید و با فشار ملایم لبه ناخن را مرتب کنید. بهتر است از حرکات بسیار خشن و فشار زیاد خودداری شود.
اگر ناخنهای شما شکننده هستند، بهتر است با ملایمت بیشتری سوهان بکشید و از نازک کردن بیش از حد لبه ناخن خودداری کنید.
مراقبت از کوتیکول ناخن در خانه
کوتیکول یا پوست نازک اطراف پایه ناخن، بخشی از سد محافظتی اطراف ناخن محسوب میشود. به همین دلیل، آسیب زدن به این ناحیه یا بریدن بیش از حد آن میتواند احتمال التهاب و عفونت را افزایش دهد.
به جای بریدن مکرر کوتیکول، بهتر است پوست اطراف ناخن را مرطوب نگه دارید. اگر کوتیکول خشک یا زبر شده است، استفاده از کرم دست یا روغن مخصوص کوتیکول میتواند به نرمتر شدن آن کمک کند.
هنگام انجام مانیکور خانگی، از فشار شدید یا ابزارهای تیز برای عقب زدن کوتیکول خودداری کنید.
چگونه از خشکی پوست اطراف ناخن جلوگیری کنیم؟
خشکی پوست اطراف ناخن یکی از مشکلات رایج است که میتواند در اثر شستوشوی مکرر دستها، هوای خشک، تماس با مواد شوینده یا استفاده از محصولات نامناسب ایجاد شود.
برای کاهش خشکی، میتوانید پس از شستوشوی دستها از یک مرطوبکننده مناسب استفاده کنید. بهتر است کرم را روی دستها، انگشتان و اطراف ناخنها نیز بهآرامی ماساژ دهید.
اگر پوست اطراف ناخن بسیار خشک است، استفاده از یک محصول مرطوبکننده غلیظتر در شب میتواند گزینه مناسبی باشد.
آیا روغن برای مراقبت از ناخن مفید است؟
روغنهای مخصوص کوتیکول و برخی روغنهای گیاهی میتوانند به نرم و مرطوب نگه داشتن پوست اطراف ناخن کمک کنند. با این حال، نباید انتظار داشت که یک روغن بهتنهایی همه مشکلات ناخن را درمان کند.
هدف اصلی استفاده از روغن در روتین مراقبت از ناخن، کمک به حفظ رطوبت پوست اطراف ناخن و کاهش خشکی است.
اگر پوست شما به یک محصول خاص واکنش نشان میدهد، مصرف آن را متوقف کنید و در صورت تداوم علائم، با متخصص پوست مشورت کنید.
چگونه از شکنندگی ناخن جلوگیری کنیم؟
شکنندگی ناخن میتواند دلایل مختلفی داشته باشد. تماس مکرر با آب و مواد شوینده، استفاده نادرست از محصولات ناخن، آسیبهای فیزیکی و برخی مشکلات زمینهای میتوانند در شکننده شدن ناخنها نقش داشته باشند.
برای کاهش احتمال شکنندگی ناخن میتوانید چند عادت ساده را در برنامه روزانه خود قرار دهید:
- هنگام کار با مواد شوینده از دستکش استفاده کنید.
- ناخنها را بهعنوان ابزار برای باز کردن در یا خراشیدن سطوح استفاده نکنید.
- از جویدن ناخن خودداری کنید.
- ناخنها را بیش از حد بلند نکنید اگر مستعد شکستن هستند.
- از سوهان کشیدن شدید و مداوم خودداری کنید.
- پوست اطراف ناخن را مرطوب نگه دارید.
اگر ناخنها برای مدت طولانی بسیار شکننده هستند یا همراه با تغییر رنگ، ضخیم شدن، درد یا جدا شدن از بستر ناخن تغییر کردهاند، بهتر است علت اصلی توسط پزشک بررسی شود.
مراقبت از ناخن هنگام استفاده از لاک
استفاده از لاک میتواند ظاهر ناخنها را زیباتر کند، اما بهتر است در کنار زیبایی به سلامت ناخن نیز توجه شود.
هنگام لاک زدن، از محصولات معتبر و مناسب استفاده کنید و در صورت مشاهده تحریک یا واکنش پوستی، مصرف محصول را متوقف کنید.
همچنین پاک کردن لاک با فشار زیاد یا استفاده نادرست از مواد پاککننده میتواند باعث خشکی پوست اطراف ناخن شود. پس از پاک کردن لاک، بهتر است دستها و اطراف ناخن را مرطوب کنید.
آیا ناخنها به استراحت از لاک نیاز دارند؟
این تصور که همه ناخنها حتماً باید در فاصلههای مشخصی از لاک «استراحت» کنند، یک قانون ثابت و علمی برای همه افراد نیست. با این حال، اگر استفاده از لاک یا محصولات ناخن باعث خشکی، تحریک یا آسیب به ناخن و پوست اطراف آن شده است، کاهش مصرف میتواند فرصت مناسبی برای مشاهده وضعیت طبیعی ناخن فراهم کند.
مهمتر از فاصله دادن از لاک، توجه به سلامت ناخن، روش صحیح پاک کردن محصولات و جلوگیری از آسیبهای فیزیکی است.
مراقبت از ناخن قبل و بعد از مانیکور
مانیکور میتواند ظاهر ناخنها را مرتب و زیبا کند، اما رعایت اصول بهداشتی در این فرایند اهمیت زیادی دارد.
قبل از مانیکور
- از تمیز بودن ابزارهای مانیکور مطمئن شوید.
- از ابزار شخصی استفاده کنید یا مطمئن شوید ابزارها بهدرستی ضدعفونی شدهاند.
- اگر اطراف ناخن زخم یا التهاب دارید، مانیکور را تا بهبود شرایط به تعویق بیندازید.
بعد از مانیکور
- پوست اطراف ناخن را مرطوب کنید.
- از کندن یا دستکاری پوست آسیبدیده خودداری کنید.
- در صورت مشاهده قرمزی، درد یا تورم غیرعادی، وضعیت را جدی بگیرید.
مراقبت از ناخن در برابر مواد شوینده
تماس مکرر با مواد شوینده میتواند باعث خشکی پوست دست و اطراف ناخن شود. افرادی که بهطور مرتب با مواد شوینده کار میکنند، بهتر است از دستکش مناسب استفاده کنند.
پس از پایان کار، دستها را بهخوبی بشویید و خشک کنید و سپس از کرم مرطوبکننده استفاده کنید.
اگر دستکش باعث تعریق زیاد دست میشود، بهتر است در زمان مناسب آن را خارج کنید و دستها را خشک نگه دارید.
آیا تغذیه روی سلامت ناخن تأثیر دارد؟
تغذیه متعادل برای سلامت عمومی بدن اهمیت دارد و ناخنها نیز از این موضوع جدا نیستند. دریافت کافی مواد مغذی از طریق یک رژیم غذایی متنوع میتواند به حفظ سلامت عمومی ناخنها کمک کند.
منابع غذایی حاوی پروتئین، ویتامینها و مواد معدنی مختلف میتوانند بخشی از یک رژیم غذایی متعادل باشند. با این حال، مصرف خودسرانه مکملها فقط برای تقویت ناخنها همیشه ضروری نیست.
اگر ناخنهای شما دچار تغییرات غیرعادی شدهاند، بهتر است قبل از مصرف مکملها علت اصلی مشکل مشخص شود. در برخی افراد، تغییرات ناخن ممکن است با کمبودهای تغذیهای یا مشکلات پزشکی مرتبط باشد و تشخیص آن نیاز به ارزیابی متخصص دارد.
آیا مکملها برای تقویت ناخن ضروری هستند؟
در بسیاری از افراد، اگر رژیم غذایی متعادل باشد و کمبود تغذیهای وجود نداشته باشد، مصرف مکمل بهصورت خودسرانه ضروری نیست.
برخی مکملها ممکن است در شرایط خاص و در صورت وجود کمبود مشخص توسط پزشک توصیه شوند. بنابراین، بهتر است برای درمان شکنندگی یا ضعف ناخن ابتدا علت مشکل مشخص شود.
مصرف بیش از اندازه برخی ویتامینها و مواد معدنی نیز میتواند عوارض داشته باشد؛ بنابراین بهتر است بدون تشخیص و توصیه متخصص، دوز بالای مکملها مصرف نشود.
اگر میخواهید درباره نقش ویتامینها و مواد مغذی در سلامت ناخن بیشتر بدانید، پیشنهاد میکنیم مقاله بهترین مولتی ویتامین برای ناخن را نیز مطالعه کنید.
چگونه ناخنهای پا را در خانه سالم نگه داریم؟
مراقبت از ناخنهای پا نیز به اندازه ناخنهای دست اهمیت دارد. ناخنهای پا معمولاً رشد آهستهتری دارند و به دلیل قرار گرفتن در کفش ممکن است بیشتر در معرض فشار و ضربه باشند.
- ناخنهای پا را تمیز و خشک نگه دارید.
- از کفش مناسب و غیرتنگ استفاده کنید.
- ناخنها را مرتب کوتاه کنید.
- از ابزار مانیکور و پدیکور شخصی استفاده کنید.
- در صورت مشاهده تغییر رنگ یا ضخیم شدن ناخن، علت را بررسی کنید.
هنگام کوتاه کردن ناخنهای پا بهتر است از کوتاه کردن بیش از حد یا آسیب زدن به پوست اطراف ناخن خودداری کنید.
اشتباهات رایج در مراقبت از ناخن در خانه
- جویدن ناخن: این عادت میتواند به ساختار ناخن و پوست اطراف آن آسیب بزند.
- کندن پوست اطراف ناخن: کندن پوست یا ریشه کردن آن میتواند باعث زخم و التهاب شود.
- بریدن بیش از حد کوتیکول: کوتیکول بخشی از سد محافظتی اطراف ناخن است و آسیب به آن میتواند احتمال عفونت را افزایش دهد.
- استفاده از ناخن بهعنوان ابزار: باز کردن در قوطی یا خراشیدن سطوح با ناخن میتواند باعث ترک خوردن یا شکستن آن شود.
- استفاده مشترک از ابزار مانیکور: ابزارهای ناخن باید تمیز و شخصی باشند یا بهدرستی ضدعفونی شوند.
- نادیده گرفتن تغییرات غیرطبیعی: تغییرات مداوم در رنگ، ضخامت یا ساختار ناخن بهتر است بررسی پزشکی شود.
- مصرف خودسرانه مکملها: مصرف مکمل بدون تشخیص کمبود ممکن است ضروری نباشد و در برخی موارد حتی عوارض ایجاد کند.
یک روتین ساده هفتگی برای مراقبت از ناخن
برای مراقبت منظم از ناخنها میتوانید یک برنامه ساده و قابل اجرا داشته باشید.
هر روز
- دستها را تمیز نگه دارید.
- پس از شستوشو از مرطوبکننده استفاده کنید.
- از جویدن ناخن و کندن پوست اطراف آن خودداری کنید.
هفتهای یک بار
- وضعیت ناخنها را بررسی کنید.
- در صورت نیاز ناخنها را کوتاه و مرتب کنید.
- لبه ناخنها را با سوهان مناسب مرتب کنید.
- به پوست اطراف ناخنها مرطوبکننده یا روغن کوتیکول بزنید.
این روتین ساده میتواند به شما کمک کند وضعیت ناخنها را بهتر زیر نظر داشته باشید و در صورت مشاهده تغییرات غیرعادی، زودتر برای بررسی علت اقدام کنید.
چه زمانی باید برای مشکلات ناخن به پزشک مراجعه کنیم؟
بسیاری از مشکلات جزئی ناخن ممکن است با مراقبت صحیح بهتر شوند، اما برخی تغییرات نیاز به بررسی پزشکی دارند.
اگر ناخن دچار تغییر رنگ قابل توجه، ضخیم شدن، جدا شدن از بستر، درد، تورم، خونریزی یا تغییرات مداوم در شکل و ساختار شده است، بهتر است با پزشک یا متخصص پوست مشورت کنید.
همچنین اگر یک تغییر غیرعادی فقط در یک ناخن ایجاد شده یا به مرور زمان در حال گسترش است، بهتر است آن را نادیده نگیرید.
آیا مراقبت خانگی میتواند همه مشکلات ناخن را درمان کند؟
خیر. مراقبت خانگی میتواند به حفظ سلامت و ظاهر ناخن کمک کند، اما همه مشکلات ناخن با مراقبتهای خانگی برطرف نمیشوند.
مشکلاتی مانند برخی عفونتهای قارچی، بیماریهای پوستی، آسیبهای جدی یا تغییرات ناشی از بیماریهای زمینهای ممکن است نیاز به تشخیص و درمان تخصصی داشته باشند.
به همین دلیل، اگر با وجود مراقبت منظم، مشکل ناخن ادامه پیدا کرد یا تشدید شد، بهتر است به جای استفاده مداوم از محصولات مختلف، علت اصلی را با کمک متخصص بررسی کنید.
نتیجهگیری
مراقبت از ناخن در خانه میتواند بسیار ساده باشد و لزوماً به محصولات گرانقیمت یا روتینهای پیچیده نیاز ندارد. تمیز نگه داشتن ناخنها، کوتاه کردن صحیح، سوهان کشیدن ملایم، مرطوب کردن دستها و پوست اطراف ناخن و محافظت از دستها در برابر مواد شوینده، پایههای اصلی یک روتین مراقبتی مناسب هستند.
در کنار این مراقبتها، بهتر است از جویدن ناخن، بریدن بیش از حد کوتیکول و استفاده از ناخن بهعنوان ابزار خودداری کنید. همچنین هرگونه تغییر غیرطبیعی و مداوم در رنگ، ضخامت یا ساختار ناخن باید جدی گرفته شود.
در نهایت، داشتن ناخنهای سالم بیشتر از آنکه به تعداد محصولات مراقبتی وابسته باشد، به عادتهای روزانه و استمرار در مراقبت صحیح بستگی دارد. با ایجاد یک روتین ساده و منظم میتوانید به حفظ سلامت و ظاهر زیبای ناخنهای خود کمک کنید.
American Academy of Dermatology (AAD) – 12 nail changes a dermatologist should examine
مقالات مرتبط و پیشنهادی
